Phường Bạch Mai gỡ “điểm nghẽn” hạ tầng, phát huy hiệu quả “4 tại chỗ” trong phòng cháy, chữa cháy

Chủ động từ cơ sở

Với 188 nhà tập thể có tuổi đời trên nửa thế kỷ và 6 chung cư mới, xen lẫn nhiều ngõ ngách sâu, phường Bạch Mai xác định phòng, chống “giặc lửa” là nhiệm vụ trọng tâm. Thực hiện Nghị quyết 79/2025/NQ-HĐND của HĐND thành phố Hà Nội về xử lý cơ sở không bảo đảm yêu cầu PCCC đưa vào sử dụng trước khi Luật PCCC năm 2001 có hiệu lực, Đảng ủy phường đã khẩn trương ban hành Đề án số 06-ĐA/ĐU ngày 9-2-2026 “Nâng cao hiệu quả công tác PCCC tại các khu chung cư, tập thể cũ giai đoạn 2025-2030”.

Nhờ sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, nửa đầu năm nay, tình hình an ninh trật tự, an toàn cháy nổ trên địa bàn được giữ vững. Toàn phường chỉ ghi nhận 3 sự cố nhỏ, đều được xử lý nhanh gọn, không gây thiệt hại người và tài sản.

Để có được kết quả này, công tác tuyên truyền, tập huấn trực tiếp được triển khai tích cực. Từ cuối năm 2025 đến đầu 2026, UBND phường tổ chức nhiều hội nghị phổ biến kiến thức, diễn tập phương án dập lửa, trải nghiệm “nhà khói” tại các khu vực trọng điểm (sân tập thể 90 Võ Thị Sáu, sân tập thể A4 ngõ 128C Đại La, tập thể Thông tấn xã Việt Nam…). Hơn 37.300 tờ rơi hướng dẫn trực quan được phát tới từng hộ dân.

Đặc biệt, tháng 2-2026, đội dân phòng được thành lập tại 108/108 tổ dân phố, tạo mạng lưới ứng trực rộng khắp; đến nay, 100% nhà chung cư mới đã có ban quản lý, ban quản trị và thành lập đội PCCC cơ sở được cấp chứng nhận nghiệp vụ.

Ghi nhận tại tổ dân phố 81 với hơn 300 hộ dân, 4 tòa tập thể cũ, người dân nêu cao ý thức, chủ động thực hiện phương châm “4 tại chỗ”. "Gần 90% hộ đã tự trang bị bình chữa cháy xách tay. Nhờ thường xuyên tuyên truyền qua nhóm Zalo, cuộc họp của tổ dân phố, chi bộ, gần 1 năm qua, địa bàn không để xảy ra sự cố cháy nổ. Thậm chí, khi tổ dân phố 80 liền kề xảy ra một số sự cố nhỏ, người dân tổ tôi đã phát hiện trước, mang bình cứu hỏa sang hỗ trợ dập tắt từ ban đầu" - Tổ trưởng tổ dân phố 81 Nguyễn Thị Tuyết Mai chia sẻ.

Một mô hình sáng tạo mang lại hiệu quả rõ rệt là việc lắp đặt trụ nước chữa cháy tại các công trình xây dựng mới (tòa nhà trên 5 tầng). Theo công chức phụ trách lĩnh vực PCCC (Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Bạch Mai) Hoàng Đình Trung, từ đầu năm đến nay, Phòng đã tham mưu, vận động đưa vào hoạt động thành công 5 trụ nước chữa cháy xã hội hóa tại các công trình mới bàn giao, giúp gia tăng đáng kể nguồn nước phục vụ cứu hỏa tại chỗ.

Gỡ “nút thắt” từ địa bàn, khơi thông nguồn lực

Dù đạt những kết quả tích cực, thực tế, công tác PCCC&CNCH tại phường Bạch Mai còn đối mặt những “điểm nghẽn” mang tính đặc thù của một đô thị lõi có mật độ dân cư lớn.

Trước hết, về hạ tầng giao thông và nguồn nước, tại phường có nhiều ngõ, ngách sâu trên 200m nên khi xảy ra hỏa hoạn, xe chữa cháy chuyên dụng không thể tiếp cận. Hơn nữa, nguồn nước phục vụ chữa cháy tại các khu vực này rất khan hiếm, nếu chỉ phụ thuộc đường ống dẫn từ đường lớn vào thì có thể để lỡ nhiều thời gian “vàng” khống chế đám cháy.

Sự xuống cấp nghiêm trọng của những khu tập thể trên 50 năm tuổi cũng là một thách thức lớn, bởi hầu hết không có hệ thống cảnh báo hay thiết bị chữa cháy cố định, trong khi vẫn còn tình trạng cơi nới “chuồng cọp”, tiềm ẩn rủi ro rất lớn khi có hỏa hoạn.

Liên quan lực lượng PCCC tại chỗ, 108/108 tổ dân phố của phường đã lập đội dân phòng, nhưng khả năng huy động nhân lực thực tế có khoảng cách lớn. Dẫn chứng tại tổ dân phố 81, lực lượng trẻ thường xuyên đi làm vắng nhà, thành viên ở lại chủ yếu là người lớn tuổi, nghỉ hưu, nên khó duy trì ứng trực huấn luyện thường xuyên.

Ngoài ra, toàn phường chỉ có một cán bộ tham mưu công tác PCCC&CNCH nhưng kiêm nhiệm nhiều việc, thiếu nghiệp vụ chuyên sâu. Kinh phí đầu tư cho lực lượng cơ sở eo hẹp, nhiều thiết bị tại các điểm chữa cháy công cộng đã xuống cấp hoặc hết hạn...

Để nâng cao hiệu quả PCCC&CNCH, phường Bạch Mai đang triển khai cũng như đề xuất những giải pháp trọng tâm, dài hạn. Dưới góc độ cán bộ chuyên trách, ông Hoàng Đình Trung mong muốn cơ quan chức năng tăng tập huấn nghiệp vụ PCCC chuyên sâu cho cấp phường; thành phố sớm triển khai chế độ phụ cấp trách nhiệm cho thành viên đội dân phòng tổ dân phố nhằm tạo cơ chế khích lệ người dân tích cực tham gia lực lượng tại chỗ.

Từ phía cơ sở, bà Nguyễn Thị Tuyết Mai kiến nghị cấp trên khẩn trương tổ chức đầu tư bổ sung họng nước chữa cháy vách tường sâu trong những ngõ nhỏ mật độ cao; nâng cấp hoặc thay thế hệ thống báo cháy tại các khu tập thể cũ đã hư hỏng, bảo đảm khả năng cảnh báo sớm.

Trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Bạch Mai Ninh Anh Hải cho hay, Phòng đã xây dựng phương hướng triển khai cụ thể công tác PCCC trên địa bàn giai đoạn tới. Trước mắt, năm nay, phường phấn đấu ít nhất 10% cơ sở (tương đương 20 nhà tập thể cũ) hoàn thành khắc phục tồn tại, được cơ quan có thẩm quyền xác nhận an toàn PCCC (cơ sở có nguy cơ cháy nổ cao thì bắt buộc khắc phục ngay); tối thiểu 30% tuyến ngõ sâu, xe không vào được (không thuộc diện quy hoạch) hoàn thành lắp bổ sung đường ống cấp nước riêng phục vụ chữa cháy, bố trí họng nước đấu nối trực tiếp vào mạng lưới cấp nước sinh hoạt ở đầu ngõ.

Tiếp nối thành công tháo dỡ mái tôn, di dời vật dụng cản trở tại sân chung tập thể số 86 Võ Thị Sáu mới đây, UBND phường chủ động tổ chức lực lượng ra quân tháo dỡ triệt để rào chắn, bục bệ, barie, mái che cản trở xe chữa cháy tại những tuyến phố trọng điểm (Thanh Nhàn, Võ Thị Sáu, Bạch Mai...). Phường cũng đã lập phương án tận dụng nguồn nước tự nhiên tại hồ Quỳnh, hồ Thanh Nhàn để xây dựng bến lấy nước, hố thu nước cho xe cứu hỏa.

Cùng với tiếp tục rà soát 188 nhà tập thể để đề xuất thành phố cân đối hỗ trợ từ ngân sách, địa phương sẽ tích cực huy động đa dạng nguồn lực xã hội hóa, đóng góp tự nguyện từ tổ chức, cá nhân để mua sắm thêm thiết bị, phương tiện cứu nạn cầm tay, bảo dưỡng thường xuyên các điểm chữa cháy công cộng...

Với những giải pháp quyết liệt khơi thông “điểm nghẽn” hạ tầng, xác định PCCC là trách nhiệm chung của cộng đồng, Bạch Mai quyết tâm xây dựng một địa bàn an toàn, chủ động bảo vệ tính mạng, tài sản của nhân dân ngay từ cơ sở.